راه رفتن بعد از تعویض مفصل زانو و بازیابی توانایی حرکت زانو مهمترین خواسته بیمارانی است که تحت این جراحی قرار گرفتهاند. بسته به نوع جراحی و وسعت آن و شرایط فردی سرعت ریکاوری در افراد مختلف متفاوت است. پزشک به شما توصیه خواهد کرد تا زمان بهبودی کامل از وسایل کمکی مانند واکر یا عصا استفاده کنید. همچنین تمرینات تقویتی وجود دارد که میتواند در روند بهبودی و راه رفتن بسیار موثر باشد.
چگونه بعد از تعویض مفصل زانو شروع به راه رفتن کنیم؟
بیماریهایی مانند آرتریت و سایر مشکلات مرتبط با زانو میتواند سبب بروز درد و ناراحتی شدید در این ناحیه گردد. در صورت پیشرفت بیماری و آسیب شدید به زانو و عدم پاسخ دهی راهکارهای درمانی دیگر، جراحی تعویض مفصل زانو میتواند بسیار کارآمد باشد. دوران ریکاوری بعد از این جراحی و رعایت نکات مراقبتی در دریافت نتیجه مطلوب و بهبودی کامل بسیار موثر است. از مهمترین نکات مراقبتی بعد از این عمل مربوط به راه رفتن بعد از تعویض مفصل زانو میگردد.
طی 12 تا 24 ساعت بعد از انجام عمل تعویض مفصل زانو، میتوان به بیمار کمک کرد تا روی پاهای خود بایستد. مهمترین دوره درمان طی شش هفته ابتدایی بعد از جراحی است و نیازمند مراقبت دقیق است. طی این مدت باید مسافتهای مشخص را با وسایل کمکی پیادهروی کنید، این امر به بهبود جریان خون و بازیابی توان حرکتی زانو کمک میکند. روند راه رفتن و بهبودی را میتوان به بازههای زمانی زیر تقسیم نمود:
✳️ از زمان ترخیص بیمار تا سه هفته بعد از جراحی
اولین راه رفتن بیمار در ساعتهای بعد از عمل با کمک یک مراقب و وسایل کمکی مانند واکر و عصا انجام میشود. استراحت کافی و انجام تمرینات تقویتی در این بازه نقش مهمی در روند درمان دارد. با کمک این تمرینات باید بتوانید زانوی خود را تا 120 درجه خم کنید.
بیشتر بخوانید: خم کردن زانو بعد از تعویض مفصل
✳️ چهار تا شش هفته بعد از جراحی
در این زمان امکان راه رفتن بعد از تعویض مفصل زانو بدون واکر، عصا و وسایل کمکی در بازههای زمانی کوتاه حدود 10 دقیقه فراهم میگردد.
✳️ هشت تا دوازده هفته بعد از جراحی
با پیروی از برنامههای فیزیوتراپی میتوانید در این زمان مسافت بیشتری را پیادهروی کنید.
✳️ یک سال بعد از عمل
بعد از یک سال پیشرفتهای زیادی در حرکت و راه رفتن خواهید داشت. در این زمان زانو به قدرت کامل خود خواهد رسید و به راحتی قادر به حرکت خواهید بود.
توصیههای مهم برای راه رفتن بعد از جراحی تعویض مفصل زانو
رعایت برخی نکات در روند بهبودی بسیار موثر است. از جمله نکات و توصیههای مهم راه رفتن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- در روزهای ابتدایی از زمان کم شروع کنید و کم کم زمان راه رفتن خود را افزایش دهید.
- حین راه رفتن از حرکات ناگهانی خودداری کنید.
- سعی کنید در زمان راه رفتن وزن خود را به شکل متعادل بین دو زانو بیاندازید و از فشار زیاد به یک زانو خودداری کنید.
- گامهای خود را کوتاه بردارید تا بتوانید کنترل بیشتری داشته باشید.
چه زمانی میتوان بدون عصا یا واکر راه رفتن را شروع کرد؟
استفاده از عصا و واکر و وسایل کمکی سبب کاهش فشار بر روی مفصل زانو میگردد. بعد از مدتی با تقویت زانو امکان راه رفتن مستقل فراهم میگردد. این زمان میتواند در افراد مختلف متفاوت باشد و به شرایط جسمانی فرد و وسعت و نوع جراحی بستگی دارد. به طور کلی حدود 6 تا 12 هفته زمان نیاز است تا بتوانید بدون عصا یا واکر راه بروید.
تمرینات تقویتی برای بهبود راه رفتن پس از تعویض مفصل زانو
تمرینات تقویتی در کاهش تورم و افزایش دامنه حرکت زانو بسیار موثر است. از جمله ورزشهای بعد از تعویض مفصل زانو که به بهبود راه رفتن هم کمک میکند عبارتند از:
👈🏻 پمپ مچ پا: در حالت دراز کشیده یک حوله را زیر مچ پا گذاشته و انگشتان و پاشنه پا را به صورت متناوب به سمت بالا و پایین حرکت دهید. این ورزش سبب تقویت ساق پا میگردد.
👈🏻 حرکت سرسره پاشنه: در حالت دراز کشیده زانوی خود را تا جای ممکن خم کنید اما توجه کنید کف پا به زمین باشد.
👈🏻 اکستنشن زانو: روی صندلی بنشینید و پا را بالا بیاورید تا صاف شود بعد از چند ثانیه دوباره به حالت اول برگردید.
👈🏻 تمرین عضلات چهار سر: در حالت دراز کشیده سعی کنید زانو را به تخت فشار دهید و عضلات بالای ران را فشرده سازید.
راه رفتن طبیعی بعد از تعویض مفصل زانو چه مدت بعد خواهد بود؟
لازم است برای بهبودی کامل صبور باشید و دستورالعملهایی که بهترین متخصص ارتوپدی در رشت به شما ارائه داده است را به دقت رعایت نمایید. بهبودی کامل و راه رفتن بعد از جراحی زانو به صورت طبیعی معمولا حدود شش ماه تا یک سال به زمان نیاز دارد.
سوالات متداول راه رفتن بعد از تعویض مفصل زانو
در صورت عدم پیشرفت در راه رفتن بعد از جراحی و وجود هرگونه مشکل در دوره نقاهت مانند تب و درد شدید لازم است با پزشک خود در تماس باشید.
با انجام تمرینات تقویتی منظم و فیزیوتراپی، رفته رفته توانایی زانو بازیابی شده و بالا رفتن از پله نیز امکان پذیر خواهد شد.
این زمان بستگی به شرایط جسمی بیمار دارد. به طور کلی توصیه میشود از فشار زیاد به ویژه طی روزهای اولیه خودداری شود و تا زمانی که احساس راحتی دارید به پیادهروی خود ادامه دهید.
در نهایت…
راه رفتن بعد از تعویض مفصل زانو نیازمند زمان بوده و رفته رفته شاهد پیشرفت خود خواهید بود. در ابتدا لازم است از وسایل کمکی استفاده کنید و بعد از مدتی با بازیابی توانایی حرکتی زانو قادر هستید بدون عصا و واکر نیز پیادهروی کنید. انجام منظم تمرینات تقویتی در سرعت بهبودی بسیار موثر است.